Apr 1906 · Governance
AGBU Foundation 1906 April 15,
AGBU Foundation 1906 April 15, "...Finally, in April 1906, Easter day, the founders met at the Nubar mansion in Cairo to perform the final act that was to give substance to a great dream. The minutes of the first meeting stated: Today, 15 April 1906, the first day of Holy Easter, the undersigned, gathered in Cairo at the mansion of Boghos Nubar Pasha, organized a society under the name of Armenian General Benevolent Union, as per the conditions and provisions of the above By-Laws bearing the present date and our signatures. The executive meeting of the association was composed of the ten members who are listed in Article 10 of the By-Laws and, effective today, the association is hereby declared as launched. The officers were: Boghos Nubar, president; Yacoub Artin and Yervant Agathon, vice-presidents; Megrdich Antranigian, treasurer; and Dr. Nazaret Dagavarian, secretary. Advisor members were: Krikor Yeghiaian, Garabed Sheridjian, Arakel Nubar, Megrdich Margosoff, and Hovhannes Hagopian. Article 1 of the By-Laws of the newly formed Union stated its purpose: To assist in the intellectual, moral and economic progress of the Armenian people in the homeland and to encourage projects or publications which strive toward that goal....". (THE BIRTH OF AGBU: CAIRO, EGYPT by Bedros Norehad) 1906
Ապրիլ 15 ►1906 Ապրիլ 15, Այսօր Ս. Զատիկի առաջին օրը, ստորագրեալքս համախմբեալ ի Գահիրէ, Նորին Վսեմութիւն Պօղոս Փաշայի ապարանքը, կազմեցինք ընկերութիւն մը «Հայկական Բարեգործական Ընդհանուր Միութիւն» անուամբ... Պօղոս Նուպար, Եագուպ Արթին Փաշա, Երուանդ Գ. Աղաթօն, Առաքել Նուպար, Մկրտիչ Անդրանիկեան, Տոքթ. Ն. Տաղաւարեան, Մ. Մարկոսոֆ, Գրիգոր Եղիայեան, Կարապետ Շիրիտճեան, և Յ. Յակոբեան: ՀԲԸՄիութեան հիմնադիր ժողովէն երեք օր առաջ, 1906 ապրիլ 12-ին Պօղոս Նուպար և Եագուպ Արթին խնդրագիր ներկայացուցած էին Ներքին գործերու նախարարութեան: նշելով որ Միութիւնը մարդասիրական հաստատութիւն է» «Մայիս 7-ին նախարար Մուսթաֆա Ֆեհմին պատասխան նամակով յաջողութիւն կը մաղթեր Եգիպտոսի կառավարութեան անունով...: Նախարարին պատասխանը ստանալուն պէս, ՀԲԸՄիութեան Կեդրոնական Վարչութեան անունով Պօղոս Նուպար Մայիս 9-ին յատուկ գրութեամբ, օրհնութեան խնդրանքով կը դիմէ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Մկրտիչ Խրիմեան Հայրիկին: Ուշագրաւ է որ, Կաթողիկոսը, իր պատասխան կոնդակով օրհնելով և յարատեւութիւն և բարգաւաճում մաղթելով նորաստեղծ միութեան, միաժամանակ յատկապէս կը նշէ անոր կարեւորութեանը նաեւ Ռուսաստանի հայութեան համար: Ի հարկէ նկատի ունենալով 1905 թուականի Կովկասի մէջ տեղի ունեցած հայերու զանգուածային սպանութիւնները: Իրողապէս այդ տարիներուն հայ ժողովուրդը բաժնուած ըլլալով Ռուսաստանի և Թուրքիոյ միջեւ, կը գոյատեւէր իրարմէ անջատուած: Մասնաւորապէս, մինչ այդ գոյութիւն ունեցող բարեգործական կազմակերպութիւնները իւրաքանչիւրին գործունէութիւնը սահմանափակուած էր համապատասխան պետութեան տարածքով: Իրողութիւն էր նաեւ, որ տարբեր երկիրներու մէջ ապրող հայերու բացարձակ մեծամասնութիւնը կը կազմէին Արեւմտեան Հայաստանէն և Կիլիկիայէն գաղթած հայեր, բնականաբար, իրենց նուիրատուութիւնները կու տային իրենց հայրենակիցներուն, և ոչ թէ Ռուսաստանի կազմին մէջ ապրող հայութեան: Այս առումով Կաթողիկոսի կոնդակին հիմնական նպատակն ալ այն էր որ, նորաստեղծ ՀԲԸՄիութիւնը դառնայ իսկապէս համահայկական, տարածէ իր գործունէութիւնը թէ Ռուսաստանի և թէ Թուրքիոյ մէջ: Ըստ էութեան, այդպիսին էր նաեւ ՀԲԸՄիութեան հիմնադիրներու նպատակը, և եթէ այդ չիրագործուեցաւ, ապա պատճառները զուտ արտաքին բնոյթի էին: (ԵՄ ՀԲԸՄ Պատմութիւն էջ 22-25) ՀԲԸՄիութեան ձեւաւորման պահուն հիմնադիրներէն և ոչ մէկը հայ քաղաքական կազմակերպութիւններու անդամ չէր (որոշ ժամանակ անց, անոնցմէ ոմանք՝ Ե. Աղաթօնը, Մ. Անդրանիկեանը, Ն. Տաղաւարեանը կը դառնան Սահմանադրական Ռամկավար Կուսակցութեան անդամ) (footage1 1906 AGBU Foundation, footage2 AAA AGBU Foundation)
Video
Further reading
Provenance
📄 footage1 1906 AGBU Foundation, footage2 AAA AGBU Foundation